AI in zorg en medische regulering

Anthropic lanceert eigen programma's voor medicijnontwikkeling voor verwaarloosde ziekten die farmaceuten niet winstgevend achten. Novartis CEO Vas Narasimhan stelt dat AI de ontwikkelingstijd kan verkorten van twaalf naar zeven tot acht jaar en het succespercentage kan verdubbelen van 8 naar 16 procent. Andere AI-bedrijven zoals Google DeepMind en OpenAI richten zich ook op geneeskunde.

Een Data Protection Impact Assessment van SLM Rijk vindt geen hoge privacyrisico’s bij gebruik van Google Cloud door de Rijksoverheid. Het Ikazia Ziekenhuis introduceert de AI-app Ditto die consulten samenvat en vertaalt. Daarnaast constateert Surf veertien hoge privacyrisico’s in AFAS Profit en lanceert DXC een private-cloudoplossing voor gereguleerde sectoren.

Takeda is een strategische samenwerking aangegaan met het in Hongkong gevestigde Insilico Medicine om AI in te zetten voor vroege fase geneesmiddelenontdekking. De deal heeft een initiële waarde van US$60 miljoen en kan oplopen tot US$600 miljoen bij het behalen van mijlpalen. Insilico's Pharma.AI-platform wordt gebruikt voor target discovery, moleculair ontwerp en klinische trialvoorspelling.

Een extractiesysteem dat feiten correct uit een document haalt, kan nog steeds onveilig zijn als het document zelf incomplete informatie bevat. Dit artikel beschrijft een pijplijn die gebruikmaakt van een open-source semantische bibliotheek, publieke biomedische corpora en autoriteiten zoals RxNorm en openFDA om niet alleen te controleren of een feit klopt met de bron, maar ook of de bron iets belangrijks heeft weggelaten. De taalmodellen stellen feiten voor, maar externe autoriteiten hebben het laatste woord, waardoor omissies van bijvoorbeeld contra-indicaties worden opgespoord.

Wetenschappers gebruiken generatieve AI en natuurkundige simulaties om nieuwe peptiden te ontwerpen die resistente bacteriën kunnen doden. Het AI-model bestaat uit een generator die miljoenen ontwerpen bedenkt en een aanbevelingssysteem dat de beste kandidaat kiest. Fysica-simulaties valideren vervolgens de werking en toxiciteit van de peptiden, wat leidt tot snellere en goedkopere ontwikkeling van antibiotica.

AI-systemen in de medische beeldvorming moeten leren om onbekende of afwijkende data te herkennen voordat ze een voorspelling doen. Het introduceert Out-of-Distribution Detection (OOD) als een extra veiligheidslaag naast kalibratie en onzekerheidsschatting. Aan de hand van een voorbeeld met longfoto's wordt uitgelegd waarom modellen kunnen falen wanneer de omgeving verandert, bijvoorbeeld door een ander ziekenhuis of andere apparatuur.

Meta's FAIR-onderzoeksteam heeft Brain2Qwerty v2 uitgebracht, een model dat volledige zinnen reconstrueert uit niet-invasieve hersenopnames. Het systeem leest magnetische signalen buiten de schedel en bereikt een gemiddelde woordfout van 39 procent. Klinisch gebruik voor verlamde patiënten is nog ver weg, maar de nauwkeurigheid verbetert met elke extra opname.

Generatieve AI verandert de fitnessindustrie doordat mensen chatbots gebruiken voor trainingsschema's. Onderzoek wijst uit dat AI-programma's veilige basisadviezen kunnen geven, maar minder effectief zijn dan die van een menselijke coach bij gevorderde sporters. Experts waarschuwen voor risico's zoals onvoldoende aanpassingsvermogen en het missen van medische contra-indicaties.

Farmaceutisch bedrijf Merck heeft een nieuw Global Capability Centre geopend in Bengaluru's Electronic City. Het centrum van 17.000 vierkante meter huisvest ongeveer 3.300 medewerkers en richt zich op AI, digitale transformatie en innovatie. De faciliteit omvat innovatielabs, neurodiversiteitszones en samenwerkingsruimtes en zal een sleutelrol spelen in Merck's wereldwijde digitale bedrijfsmodel.

NVIDIA heeft de BioNeMo Agent Toolkit uitgebracht, een open-source toolkit die biomoleculaire modellen omzet in aanroepbare vaardigheden voor AI-agenten. De toolkit omvat vaardigheden voor eiwitvouwing, moleculaire docking, generatieve chemie, genomica en eiwitontwerp. Volgens NVIDIA steeg de taakvoltooiing van 57,1% naar 100% met de vaardigheden en produceerden agenten twee keer zoveel geslaagde bewerkingen per 1.000 tokens.

Google heeft aangekondigd dat de National Health Authority (NHA) in India zijn Gemma 4 AI-model en Medical Data Toolkit gebruikt in de nieuwe Aarogya Setu 2.0-app. De toolkit extraheert medische gegevens uit ongestructureerde rapporten en zet deze om in digitale gezondheidsprofielen. Google heeft de toolkit open-source gemaakt, zodat ontwikkelaars en zorgorganisaties deze kosteloos kunnen gebruiken.

Conno Christou kreeg de diagnose non-Hodgkin lymfoom en gebruikte AI-model Claude om zijn medische gegevens te analyseren. Hij verzamelde meningen van 12 artsen en koos voor de zwaardere chemokuur. Claude hielp hem bij het interpreteren van PET-scans, waardoor onnodige bestraling werd voorkomen.

AWS toont in een blogpost hoe je met Amazon Nova 2 Sonic en Amazon Bedrock AgentCore een voice-agent bouwt voor het beheren van zorgafspraken. De agent kan patiënten verifiëren, afspraken bevestigen, annuleren of verzetten, en gezondheidsinformatie verzamelen. Het spraak-naar-spraakmodel Nova 2 Sonic verwerkt steminvoer zonder tussenkomst van aparte transcriptie- en tekst-naar-spraakdiensten, wat context behoudt.

AI- en data science-bedrijf Tredence heeft KMK Consulting overgenomen, een specialist in analytics en consulting voor de farmaceutische en life sciences-sector. De overname combineert KMK's domeinexpertise met Tredence's AI-mogelijkheden om klanten te helpen AI-adoptie te versnellen in onderzoek, ontwikkeling en commercialisering. Tredence verwacht dat de healthcare- en life sciences-markt op termijn ongeveer 25% van de omzet zal bijdragen.

Prosper AI Inc., een aanbieder van AI-software voor zorgorganisaties, heeft 30 miljoen dollar opgehaald in een Series A-ronde geleid door Andreessen Horowitz. Het bedrijf wil hiermee zijn platform uitbreiden dat spraakagents voor patiënten ontwikkelt. Het platform belooft onder meer het plannen van afspraken en het afhandelen van factureringsvragen te automatiseren.

Uit onderzoek van Carnegie Mellon University blijkt dat de prestaties van LLM's in de gezondheidszorg sterk verschillen tussen evaluatie en daadwerkelijke inzet. Een studie vond een verschil van 61 procentpunt in nauwkeurigheid. De onderzoekers stellen dat dit komt door impliciete aannames in evaluatieprotocollen en introduceren BenchmarkCards om deze aannames expliciet te maken. Het raamwerk helpt praktijkmensen te bepalen wanneer benchmarkresultaten overdraagbaar zijn naar de praktijk.

Siemens Healthineers neemt deel aan het nationale AI4Health-programma met een bijdrage van zes miljoen euro voor een landelijke data-infrastructuur en AI-toepassingen in vijftien ziekenhuizen. Afas integreert juridische en fiscale AI-kennis in assistent Jonas via een samenwerking met Lefebvre Sdu. Uit onderzoek van Framna blijkt dat AI-apps in Nederland snel groeien, maar het vertrouwen van gebruikers achterblijft. In Amsterdam opent in september de AI-hub The Stack, mede opgericht door Nederlandse AI-ondernemers.

OpenAI heeft ChatGPT's gezondheidsmogelijkheden verbeterd met het GPT-5.5 Instant model. In eigen tests scoort het model hoger dan antwoorden van artsen op nauwkeurigheid, duidelijkheid en volledigheid. De foutenfrequentie is met 71 procent gedaald. Meer dan 230 miljoen mensen gebruiken ChatGPT wekelijks voor gezondheidsvragen.

Twee studies in Nature tonen aan dat gespecialiseerde AI-systemen zoals MIRA en AMIE in gesimuleerde patiëntgevallen even goed of beter presteren dan artsen bij diagnose en behandelbeslissingen. Beide systemen draaien op verouderde basismodellen; Google's AMIE verloor zijn voordeel met nieuwere modellen. De onderzoekers benadrukken dat de resultaten uit simulaties komen en niet direct naar de praktijk vertaalbaar zijn.

Midjourney heeft in samenwerking met Butterfly Network een full-body echografie-scanner ontwikkeld en is van plan een eigen spa te openen in San Francisco tegen eind 2027. De scanner maakt binnen 60 seconden een stralingsvrije 3D-lichaamsbeeld met behulp van AI. Het bedrijf streeft naar meer dan 50.000 scanners wereldwijd tegen 2031.

Midjourney, het AI-bedrijf bekend van zijn beeldgeneratieplatform, kondigt Midjourney Medical aan met een full-body scanner die in 60 seconden gedetailleerde beelden maakt met behulp van echografie en AI-analyse. Daarnaast opent het in 2027 een spa in San Francisco waar bezoekers scans kunnen ondergaan als onderdeel van wellnessbezoeken. Het bedrijf streeft ernaar wereldwijd 50.000 scanners te plaatsen tegen 2031.

OpenAI heeft GPT-5.5 Instant geïntroduceerd, een update die ChatGPT's gezondheids- en welzijnsresponsen verbetert. De update biedt sterker redeneren, betere context, duidelijkere communicatie en evaluaties die zijn getoetst door artsen.

Indiase ziekenhuizen schakelen massaal over op AI, met name in diagnostiek en administratieve processen. AI in de radiologie en pathologie vermindert diagnostische fouten van 22% naar 12%, aldus een studie. De AI-markt in de Indiase gezondheidszorg wordt geschat op $1,6 miljard en zal naar verwachting groeien naar $34 miljard halverwege de jaren 2030.

Onderzoekers hebben een OpenAI-reasoningmodel gebruikt om artsen te ondersteunen bij het diagnosticeren van zeldzame genetische ziekten bij kinderen. In voorheen onopgeloste gevallen werden 18 nieuwe diagnoses gesteld.

Midjourney, het AI-lab achter de populaire beeldgenerator, heeft tijdens een livestream een full-body echografiescanner aangekondigd, de Midjourney Scanner. Het apparaat gebruikt ultrasoon geluid, is stralings- en magneetvrij, en moet snelle en goedkope lichaamsbeelden mogelijk maken. Daarnaast opent Midjourney een spa in San Francisco waar de scanner wordt geïntegreerd. Het prototype maakt nog geen gebruik van AI, maar AI moet later helpen bij beeldreconstructie en diagnose.

Uit onderzoek gepubliceerd in 'Nature' blijkt dat AMIE, een conversationeel AI-systeem van Google, in staat is om complexe ziektemanagement even goed uit te voeren als huisartsen. Het systeem maakt gebruik van de lange contextmogelijkheden van Gemini-modellen en combineert een empathische dialoogagent met een diepdenkende redeneeragent. In een geblindeerde studie met patiëntacteurs scoorde AMIE even hoog op algemeen managementredeneren en significant hoger op planprecisie en richtlijnnaleving. Google onderzoekt nu de inzet van AMIE in klinische settings en is een landelijke studie gestart.

Gleb Tsipursky beschrijft hoe een door hemzelf gebouwde AI-gezondheidstool hem hielp bij het diagnosticeren van een diepveneuze trombose (DVT) nadat zijn chiropractor de klachten als spierprobleem had afgedaan. De AI wees op de noodzaak van een echografie, waarna vier stolsels in zijn been werden gevonden. Tsipursky benadrukt dat AI geen vervanging is voor artsen, maar dat samenwerking tussen artsen en AI levensreddend kan zijn. Hij pleit voor regulering en klinisch toezicht op AI in de gezondheidszorg.

Een 32-jarige Braziliaanse vrouw, Rebeca Cardoso Tenente Molina, overleed nadat een door AI aangestuurd beddenplaatsingssysteem haar vijf dagen liet wachten op een IC-bed. Haar familie stelt dat het systeem van het State Regulation Operations Center (Core-MG) een te lage score toekende, waardoor de transfer werd vertraagd. De artsen verloren hun autonomie om de ernst van de patiënt te beoordelen, aldus de zus van Molina.

Het adoptieprobleem van AI in de gezondheidszorg is geen technologieprobleem maar een vertrouwensarchitectuurprobleem. Dit artikel presenteert een raamwerk met vijf vertrouwensstadia, gebaseerd op onderzoek en praktijkervaring. Technieken zoals RAG-pipelines, RLHF-lussen, uitlegbare AI en multi-agent systemen worden besproken om AI systemen te bouwen die klinisch vertrouwen verdienen.

Onderzoekers van de Universiteit van Cambridge hebben een machine learning-model gebruikt om een nieuw vaccin te ontwerpen dat bescherming biedt tegen een hele familie van menselijke coronavirussen. Het vaccin, dat als eerste door AI is ontworpen en bij mensen is getest, bleek veilig en activeerde het immuunsysteem. De resultaten zijn veelbelovend, maar het ging om een kleine studie met 39 deelnemers.

Apple en Samsung richten zich op het gebruik van AI om glucosedata van continue glucosemonitors te interpreteren. De concurrentie verschuift van sensoren naar software die de data omzet in gepersonaliseerd advies. Oura en Dexcom tonen hoe deze aanpak eruit kan zien door glucose-inzichten te combineren met slaap- en activiteitsdata.

Google-onderzoekers publiceerden twee studies over AI voor huidcondities. In een grootschalige studie in JAMA Dermatology vonden ze dat AI-assistentie de nauwkeurigheid van het benoemen van huidaandoeningen bijna verdrievoudigde, maar het bepalen van de juiste volgende stappen nauwelijks verbeterde. Een kwalitatieve studie met diverse deelnemers toonde aan dat een AI-app gebruikers hielp hun aandoening te benoemen en werd gewaardeerd door clinici.

Onderzoekers van de Universiteit van Cambridge hebben een nieuw type vaccin ontwikkeld dat volledig door AI is ontworpen. Het vaccin richt zich op de sarbecovirusfamilie en werd voor het eerst bij mensen getest, waarbij het veilig bleek en goed werd verdragen. De AI analyseerde genetische gegevens van duizenden verwante virussen om stabiele kenmerken te identificeren, met als doel een breedspectrumvaccin dat bescherming biedt tegen meerdere varianten en toekomstige pandemieën kan voorkomen.

Het Medical Protection Society (MPS) waarschuwt dat artsen en de NHS aansprakelijk kunnen worden gesteld voor medische fouten veroorzaakt door AI-tools bij diagnose en behandeling. Onder de huidige wetgeving kunnen clinici aansprakelijk worden gehouden, zelfs als de AI de fout maakte. De MPS roept op tot wetswijziging om AI als product te classificeren, zodat de verantwoordelijkheid bij de ontwikkelaars ligt.

Google heeft een systeem ontwikkeld dat met de selfiecamera van je smartphone en lokale AI je hartslag kan meten. Het AI-model is getraind met meer dan 350 duizend video's van verschillende huidskleuren. De functie, genaamd Passive Heart Rate Monitoring, analyseert veranderingen in de huid tijdens het ontgrendelen van de telefoon. Momenteel is de functie nog in de onderzoeksfase en nog niet beschikbaar op Android.

Een onderzoeker van Carnegie Mellon legt uit hoe mensen AI-chatbots vertrouwen en wat een nieuwe rechtszaak in Pennsylvania onthult over de gevaren van AI. De zaak betreft een chatbot die ten onrechte een medische licentie claimde.

AI-gestuurde hersenscans worden steeds vaker gebruikt om chronische pijn objectief te meten, maar onderzoekers waarschuwen dat deze techniek onbetrouwbaar en discriminerend is. De pijndetectie werkt niet zoals een leugendetector, omdat pijn subjectief is en afhankelijk van context. Experts pleiten ervoor het idee van een objectieve pijntest te laten varen.

Het wereldwijde zorgpersoneelstekort dreigt op te lopen tot 11 miljoen werknemers in 2030, waarschuwt de WHO. Zorginstellingen zetten steeds vaker in op agentische AI om administratieve taken te automatiseren en klinische beslissingen te ondersteunen. Het Hospital for Special Surgery in New York gebruikt AI-agenten voor verzekeringsclaims en een triage- en afsprakenservice, ontwikkeld met Ema Unlimited, die 24/7 beschikbaar is en patiënten doorverwijst naar de juiste specialist. Volgens KPMG heeft 68% van de zorgaanbieders al AI-agenten in hun werkproces opgenomen.

Amazon Quick Research integreert biomedische databases zoals PubMed met behulp van grote taalmodellen (LLM's) om onderzoeksrapporten met citaten te genereren. De dienst helpt onderzoekers bij het combineren van gestructureerde en ongestructureerde data uit meerdere bronnen voor snellere ontdekkingen. Het artikel beschrijft een stapsgewijze workflow voor het onderzoeken van pediatrische sarcomen met behulp van de nieuwe functie van Amazon Quick.

Boston Children's Hospital gebruikt OpenAI-technologie om de patiëntenzorg te verbeteren, de operationele last te verminderen en meer dan 40 zeldzame ziektes te diagnosticeren.

Uit een artikel van Analytics India Magazine blijkt dat werknemers openstaan voor het delen van gezondheidsdata voor AI-gestuurde zorg, maar privacyzorgen blijven een obstakel. Healthtechbedrijven zoals ekincare gebruiken AI om medische rapporten te analyseren en persoonlijke aanbevelingen te doen, maar vertrouwen op toegang tot gevoelige informatie. Onderzoeken tonen aan dat een aanzienlijk deel van de werknemers terughoudend is om gegevens met hun werkgever te delen, mede door datalekken en gebrek aan transparantie.

Google DeepMind-CEO Demis Hassabis voorspelt dat AGI rond 2030 werkelijkheid wordt, met nog enkele openstaande uitdagingen zoals natuurkunde, geheugen en continu leren. In een exclusief interview met The Rundown AI benadrukt hij de focus op oncologie en immunologie voor AI-gestuurde medicijnontdekking. Na AGI wil hij zich richten op het begrijpen van de aard van de werkelijkheid en filosofische vragen over menselijkheid.

In 2026 verbinden AI-agenten de data van medische apparaten met farmaceutische processen, wat de markttoegang versnelt en veiligheidsmonitoring verbetert. Ze reduceren verwerkingstijd van maanden naar weken en verminderen fouten.

Organisaties in de gezondheidszorg kunnen met deze methodologie bepalen welke AI-ideeën de moeite waard zijn om te bouwen. Het consultatieproces loopt van domeinontdekking tot de implementatie van een multi-agent architectuur. De auteur biedt praktische inzichten voor het evalueren van agentic AI use cases.

Traditionele AI in de zorg werkt in isolatie en lost problemen als coördinatie en administratieve last niet op. Agentic AI kan daarentegen denken, plannen en coördineren over patiëntenzorg en administratie heen. Het artikel vergelijkt de twee benaderingen en legt uit waarom zorgorganisaties de overstap naar agentic AI zouden moeten overwegen.

AI transformeert de gezondheidszorg door consultancy, van medicijnontdekking tot operationele optimalisatie. Volgens ZS's Future of Health-rapport groeit AI van experiment naar operationele vereiste, mede door toenemende vraag en personeelstekorten. Consultancyteams combineren AI-inzichten met domeinexpertise om strategieën te ontwikkelen die wetenschap, regelgeving en patiëntbehoeften in balans brengen.

Het kabinet overweegt de zorgsector onder de Wet veiligheidstoets investeringen fusies en overnames (Wet vifo) te laten vallen om ongewenste buitenlandse overnames te voorkomen. Minister Mirjam Sterk kondigde aan dat kunstmatige intelligentie, biotechnologie en nucleaire technologie voor medisch gebruik onder de uitbreiding vallen. Zorginstellingen moeten voor 20 februari 2027 voldoen aan de NEN 7510-norm voor informatiebeveiliging. In de zorg wordt veel verwacht van AI, met focus op spraakgestuurde rapportage en capaciteitsplanning.

Amazon Nova Act is nu HIPAA-gecertificeerd, waardoor het ingezet kan worden in zorgomgevingen met elektronische beschermde gezondheidsinformatie (ePHI). Het stelt organisaties in staat om browsergebaseerde AI-agents te gebruiken voor het automatiseren van zorgworkflows zoals claimverwerking en verwijzingscoördinatie.

Glucosemonitoring gaat verder dan diabeteszorg, doordat continue glucosemonitoren (CGMs), AI-platforms en draagbare sensoren gepersonaliseerde gezondheidsdata en welzijnstools hervormen.

AdventHealth gebruikt ChatGPT for Healthcare om workflows te stroomlijnen en administratieve last te verminderen, waardoor meer tijd aan patiëntenzorg kan worden besteed.